Back to top
Quo Vadis - ''Που βαδίζεις''

Το ερώτημα στον τίτλο quo vadis (μεταφρ. που βαδίζεις) είναι το βασικό ερώτημα σε σχέση με το οικονομικό αλλά και το σημερινό γεωπολιτικό περιβάλλον και παρόλο που χρονολογικά μας πάει στο 1600 μ.Χ  νιώθω ότι είναι αρκετά επίκαιρο.

Στην σημερινή κατάσταση που επικρατεί αξίες και  δικαιώματα που μέχρι σήμερα θεωρούσαμε δεδομένα μπαίνουν στο τραπέζι της αμφισβήτησης και κάποια από αυτά σε πλήρη ανατροπή.

Βασικές αξίες του δυτικού κόσμου, όπως η ελεύθερη διακίνηση εμπορευμάτων και κεφαλαίων και της μετακίνησης ανθρώπων που θεωρούταν δεδομένες το προηγούμενο διάστημα στο πλαίσιο της παγκοσμιοποίησης, σήμερα ως δικαιώματα αμφισβητούνται ή καταργούνται.

Εμπορικός πόλεμος με  επιβολή δασμών στα εμπορεύματα, κλείσιμο συνόρων για την αποτροπή εισροών μεταναστών, σκέψεις για «λιγότερη» παγκοσμιοποίηση είναι στο κάδρο αρκετών χωρών του παραδοσιακού δυτικού κόσμου .

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον εμφανίζεται και το θέμα με την γειτονική μας χώρα το οποίο δημιουργεί προβληματισμό και αγωνία για τον τρόπο που θα εκτονωθεί .

Ο Ερντογάν ανέλαβε την εξουσία στην Τουρκία με ΑΕΠ περίπου 260 δις δολάρια και σήμερα είναι 860 δις δολάρια, ενώ οι ρυθμοί ανάπτυξης κινούταν από 6 -7%.

Η ανάπτυξη όμως του ΑΕΠ στηρίχθηκε στην εσωτερική κατανάλωση καθώς και στον υπερβολικό δανεισμό σε εταιρείες που προσπάθησαν να αναπτυχθούν και εκτός Τουρκίας όπως επίσης και στον δανεισμό του ίδιου του κράτους για ανάπτυξη υποδομών όπως αεροδρόμια, δρόμους κλπ.

Ένα σημαντικό πρόβλημα είναι ότι μεγάλο μέρος αυτού του δανεισμού είναι σε ξένο νόμισμα, λόγω της δυνατότητας που απέκτησαν να δανειστούν με πολύ χαμηλά επιτόκια το προηγούμενο διάστημα.

Ο πληθωρισμός εκτοξεύτηκε στο 15% και η ανορθόδοξη οικονομική πολιτική του Ερντογάν στην αντιμετώπιση του προβλήματος βοήθησε στο να χαθεί η εμπιστοσύνη από τις αγορές.

Τα αποτελέσματα είναι σήμερα ορατά με την υποτίμηση του νομίσματος το τελευταίο διάστημα να φτάνει το 40%, γεγονός που θα επιφέρει αδυναμία αποπληρωμής στο μέλλον ,σε πολλά από τα δάνεια που έχουν χορηγηθεί.

Επίσης τα συναλλαγματικά διαθέσιμα της χώρας βρίσκονται σε πολύ χαμηλά επίπεδα με αποτέλεσμα να δημιουργούνται συνθήκες οικονομικού στραγγαλισμού.

Ένα θετικό βέβαια στα παραπάνω είναι ότι το ποσοστό του κρατικού χρέους σε σχέση με το ΑΕΠ είναι χαμηλό, στο 35% περίπου.

Η προσπάθεια από την πλευρά της Τουρκίας να παρουσιαστούν τα παραπάνω ως ένα συναλλαγματικό παιχνίδι με πρωταγωνιστή τις ΗΠΑ νομίζω ότι δεν είναι στην σωστή κατεύθυνση.

Επίσης και η προσπάθεια να δημιουργηθεί ένας νέος πόλος με Ρωσία, Κίνα κλπ. που θα βοηθήσει την χρηματοοικονομική της σταθερότητα, πιστεύω ότι δεν θα έχει αποτέλεσμα.

Οι λύσεις μετά από τις  τελευταίες εξελίξεις που πέφτουν στο τραπέζι όπως η αύξηση επιτοκίων δεν επαρκούν, γιατί χάθηκε αρκετός χρόνος αλλά και η εμπιστοσύνη από τις αγορές.

Μια ορθολογική αντιμετώπιση του προβλήματος θα περιλάμβανε την προσπάθεια της Τουρκίας να έρθει πιο κοντά με την Ευρώπη.

Η Ευρώπη έχει ζωτικά συμφέροντα στην Τουρκία, τράπεζες που έχουν δανείσει επιχειρήσεις, αλλά ταυτόχρονα και εμπορικές σχέσεις -επενδύσεις .

Πιστεύω λοιπόν ότι η επόμενη προσπάθεια προσέγγισης του προέδρου της Τουρκίας θα είναι με την Ευρωπαϊκή Ένωση και η φιλική στροφή αυτή πιθανόν να του δώσει την χρηματοοικονομική σταθερότητα που χρειάζεται σήμερα.

Μην ξεχνάμε ότι η Γερμανία είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος ξένος επενδυτής στην Τουρκία , ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της οποίας είναι η ΕΕ.

Από την πλευρά μας θα πρέπει να αναρωτηθούμε ποιος θα πρέπει να είναι ο ρόλος της χώρας μας την επόμενη ημέρα , τι πρέπει να προωθήσουμε και τι να διεκδικήσουμε;

Είναι αναγκαίο να υπάρξει ένας στρατηγικός σχεδιασμός πέρα από μικροκομματικές αντιπαλότητες για να εκμεταλλευτούμε ως χώρα την θέση μας στην Ευρώπη, αλλά και τον κομβικό στρατηγικό ρολό που έχουμε γεωγραφικά.

Η προσπάθεια μας θα πρέπει εστιάζεται στο να αρχίζουν να αντιμετωπίζουν την Ελλάδα όχι αποκλειστικά και μόνο ως μια τυπική χώρα-μέλος της ΕΕ αλλά ως χώρα με ειδικό γεωπολιτικό ενδιαφέρον και ρόλο.

Όλα αυτά όμως, προϋποθέτουν στοιχειώδη συνεννόηση του πολιτικού κόσμου και εθνική ομοψυχία.

Συντάκτης:

Photo editor
Γεώργιος Λυραντωνάκης,
Διευθυντής Καταστήματος Κρήτης HellasFin
Πιστοποιημένος Επενδυτικός Σύμβουλος